Medya, Kültür, Para ve İstanbul İktidarı

????????????

Bugün, yazılı ve görsel medya ürünleri diye önümüze serilenlerin ne olduğundan ne kadar haberdarız? Medyanın eli kolu nereye kadar uzanıyor? İlk resmi gazeteden bu yana gelişen medya sektörü, bugün eskiye göre taşıdığı anlamın ne kadarını barındırıyor bünyesinde? Sanırım bunlara dair kafamızda sürekli soru işaretleri vardır. Peki bu soruların cevapları var mı?

Anneannem neredeyse seksen yaşında ve her akşam önce Kanal 7’nin, ardından da Show Tv’nin ana haber bültenini izler. Neden bu iki kanalı seçtiğine dair bir fikri yok. Çünkü seviyor. Saatleri müsait. Bazen ona, Cnn Türk ya da Ntv haberlerini açtığımda, “Bunu Kanal 7’ye getir” diyerek kumandayı işaret eder. Haliyle izlediği tv kanallarında ne söyleniyorsa ona inanıyor. Kanal 7’nin “yandaş medya” olduğunu ona ne kadar anlatırsam anlatayım, beni anlamayacak. Çünkü böyle bir algı eşiği yok. Ona göre haber, sadece haberdir. Peki öyle mi?

Tabi ki değil. Haber, haberi sunan kişiden, kurumdan, ajanstan bağımsız düşünülemeyeceği için söz konusu haberlerin, özellikle iktidar-muhalefet çerçevesinde gelişen haberlerse, ne kadar objektif olduğu da tartışma meselesi haline geliyor. Ajanslar, tv kanalları ve onların yazılı ayağı olan gazete (ve dergiler) bir köşesinden ya iktidara destek olmaya çalışır ya da köstek. Yani aslında medya dediğimiz şey, kitlelere haber ulaştırmaktan ziyade, mevcut siyasi kanadın “destekçisi” olarak ortaya çıkar.

Tabi ki bu durum sadece ideoloji ile ilgili değil. Bunun bir de ekonomik ayağı var ki zaten bunlar birbirinden kopuk değil tam tersine birbirine bir zincirin halkaları gibi bağlı olan olgulardır. Para-iktidar-medya üçgeni eski “habercilik” anlayışından bir hayli uzak. Para neredeyse medya da orada yer alıyor artık. Bu her anlamda bu şekilde. Sadece habercilik değil, dizi sektörü, kitap yayıncılığı, futbol endüstrisi de bu yapbozun parçalarını oluşturuyor.

içindekiler

İşte Yordam Kitap’tan çıkan Mustafa Sönmez imzalı “Medya, Kültür, Para ve İstanbul İktidarı” adlı çalışma da bu yapbozun parçalarını tek tek ele alıyor. Kitapta farklı alt başlıklar var. İpucu vermesi açısından kitabın içindekiler kısmını yukarıda paylaşıyorum. Yalnız, kitapla ilgili bir dipnot düşmem gerek. Ben kitabı elime aldığımda biraz daha eleştirel bir çalışma bekliyordum ama kitap ismini aldığı “medya ve kültür” sektörüne eleştiri getirmekten ziyade o sektörün ekonomi ve siyaset ile ilişkisini objektif bakış açıları ile ele alıyor ve özellikle TÜİK, SGK, BİK gibi kurumlardan aldığı istatistik ve tablolarla meseleyi gündeme getiriyor. Bu sektörlere karşı eleştiri hiç yok değil tabi ki. Ancak dozaj olarak az. Zaten yazarın da sektöre eleştiri getirmekten ziyade, medya ve kültür ortaklığının nasıl yürüdüğünü, İstanbul’un bu sektörlere neden ev sahipliği yaptığını, geçmiş ile bugün arasında ne gibi şeyler değiştiğini, siyasi partilerin ve oluşumların bu sektörün neresinde durduğu ve ne kadar yakınında olduğunu göstermek gibi bir derdi var. Bu anlamda kitap özellikle istatistik ve tablolarla birlikte güzel bir kaynak olarak görünüyor.

Yalnız 2010 yılında piyasaya sürülen kitap, o tarihe yakın dönemin verilerini paylaşıyor. Bu yüzden güncel değil. Örneğin Zaman Gazetesi’nin o dönem (aboneliklerle birlikte) en çok satan gazete olduğu görülmesine rağmen, bugün aynı durum devam ediyor mudur (malum operasyonları ve hükümet ile cemaat arasındaki gerilimi hatırlayalım) bakmak gerekli. Ancak yine de kitap özellikle büyük medya patronlarının kültür ve medyaya müdahalesini, özelleştirmenin hız kazanmasıyla birlikte özel yayıncılığın nasıl geliştiğini görmek açısından güzel bir kaynak. Özellikle sosyal bilimler ve/ya iletişim fakültelerinde okuyan öğrenciler için bir başucu kitabı olmasa da iyi bir kaynak kitap olabileceğini düşünüyorum.

Reklamlar

Sen de söyle. Korkma. Ne düşündün?

Aşağıya bilgilerinizi girin veya oturum açmak için bir simgeye tıklayın:

WordPress.com Logosu

WordPress.com hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap / Değiştir )

Twitter resmi

Twitter hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap / Değiştir )

Facebook fotoğrafı

Facebook hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap / Değiştir )

Google+ fotoğrafı

Google+ hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap / Değiştir )

Connecting to %s

%d blogcu bunu beğendi: